ހާޖަރާގޭ ތައުފީގު: ރޯދައިގެ ފަނޑުނުވި އަޑު!

ހާޖަރާގޭ މުހައްމަދު ތައުފީގު ޒުވާން ދުވަސްވަރު -- ފޮޓޯ/ ފުއާދު ތައުފީގު

މީގެ 24 އަހަރު ކުރިން މި ފަނާވަނިވި ދުނިޔެއާ އޭނާ ވަނީ އަލްވަދާއު ކިޔައިފަ އެވެ. ނަމަވެސް، އެ އަޑުގައި އަދިވެސް ހުރީ ވަރުގަދަވެގެންވާ ދިރުމެކެވެ. އެތައް ޖީލެއްގެ ހިތްތަކުގައި އެ އަޑު ވަނީ އަބަދަށް ބިންވަޅު ނެގިފަ އެވެ. ރޯދަ މަހާއި ދިވެހީންނާ ގުޅުވައިދޭ ބައިވެރިޔަކީ ވެސް އެ ރަން އަޑެވެ. ދިވެހީންގެ ރޯދައިގެ ސަގާފަތެއްގެ އަސްލު ގުޅިފައި އޮތީ އެ އަޑާ އެވެ.

ފަޟީލަތުއްޝައިޚް ހުސައިން ސަލާހުއްދީން ތަރުޖަމާކުރައްވައި ލިޔުއްވި ކީރިތި ރަސޫލާގެ ސިޔަރަތު ރިކޯޑުކުރެއްވި އެ ރަން އަޑު ނިސްބަަތްވާ މުހައްމަދު ތައުފީގު (ހާޖަރާގެ ތައުފީގު)ގެ އަޑު އެތައް ޖީލުތަކަކަށް ދެމިގެން ދިޔައިރުވެސް، އަދިވެސް ފަނޑުވުމެއްނެތެވެ.

އެތައް ފަހަރެއްގެ މަތީން،"ކީރިތި ރަސޫލާގެ ސިޔަރަތު" އެކި މީހުންގެ އަޑުން ރިކޯޑުކުރި އެވެ. ނަމަވެސް އޭރުގެ ވެރީންނަށް އެންމެ ކަމުދިޔައީ ތައުފީގުގެ އެ ތަފާތު އަޑުން ކިޔުއްވި ސިޔަރަތެވެ.

ސިޔަރަތު ފުރަތަމަ ކިޔުއްވީ ލައިވްކޮށް

ތައުފީގުގެ ދަރިކަލެއް ކަމަށްވާ، އިލެކްޝަންސް ކޮމިޝަންގެ ކުރީގެ ރައީސް ފުއާދު ތައުފީގުގެ ހަނދާން ކުރައްވާ ގޮތުގައި، ބައްޕަ މުހައްމަދު ތައުފީގު އެންމެ ފުރަތަމަ ސިޔަރަތު ރިކޯޑުކުރެއްވީ 1974 ވަނަ އަހަރުގެ ޖެނުއަރީ މަހުގެ ތެރޭގަ އެވެ. އޭރު ރޭޑިއޯ ހިންގަވަނީ އުމަރު ޒާހިރެވެ.

"އެކެއް ނުވަތަ ދެ ރޯދަ މަހެއްގައި ލައިވްކޮށް ސިޔަރަތު ވިދާޅުވި. އޭރު ޓޭޕުތަކަށް މަތި މައްޗަށް ރިކޯޑުކުރީމާ އަޑު ނުސާފު ވާތީ ރޭޑިއޯގެ ވެރިން ބޭނުންވީ އަޑު ސާފުކޮށް ބެހެއްޓުމަށް. އެހެންވެ ލައިވްކޮށް ފުރަތަމަ ބައްޕަ ސިޔަރަތު ކިޔުއްވި،" ފުއާދު ތައުފީގު "ސަން"އަށް ކިޔައިދެއްވި އެވެ.

ތައުފީގުގެ ދަރިކަނބަލެއް ކަމަށްވާ ރާއްޖޭގެ މަގުބޫލު އެއް ލަވަކިޔުންތެރިޔާ، ޝިފާ ތައުފީގު ވިދާޅުވާ ގޮތުގައި ބައްޕަ ތައުފީގު ސިޔަރަތު ރިކޯޑް ކުރެއްވި ދުވަސްތަކުގެ ހަނދާންތައް ހަމަ އިއްޔެވީ ކަމެއް ފަދަ އެވެ. އެ ހަނދާންތައް ހިއްސާކުރަމުން އޭނާ ބުނި ގޮތުގައި ބައްޕަ އޮފީސް ނިންމަވާ ގޮތަށް ރޯދަޔަށް ވެސް ހުންނަވައިގެން އަވީގައި ހިންގަވާފައި، ދަނީ މާފަންނުގައި ހުންނަ އަޑުގެ އިމާރާތަށެވެ. އެ މަސައްކަތް ނިންމާފައި ކިރިޔަ ކިރިޔާ ރޯދަ ވީއްލަންވާއިރަށް ބައްޕަޔަށް ގެޔަށް ވަދެވޭ ދުވަސް ދުވަސް ވެސް އަނަކަމަށް ޝިފާ ބުންޏެވެ.

"އެއް އަހަރެއްގެ ރޯދަ މަހު، ރޯދައަށް ހުންނަވައިގެންވެސް ރިކޯޑުކުރެއްވި. އޭރު ވިދާޅުވާނެ ވަރަށް ވަރުބަލިވެއްޖެއޭވެސް. ރޯދައަށް ހުރެ، އޮފީހުގައި އުޅުއްވާފައި އަވީގައި ހިންގަވާފައި އަޑަށް ގޮސް ސިޔަރަތު އެޅުމުގައި އުޅުއްވި. ވަރަށް ބުރަ މަސައްކަތެއް އެއީ" ބައްޕަގެ ސިޔަރަތު ރެކޯޑް ކުރެއްވުމުގެ ބުރަ މަސައްކަތުގެ ހަނދާން އާ ކުރައްވަމުން ޝިފާ ވިދާޅުވި އެވެ.

ހާޖަރާގޭ މުހައްމަދު ތައުފީގު، ޓީވީއެމްގެ ޝޯއެއްގައި -- ފޮޓޯ/ ފުއާދު ތައުފީގު

ކޮންމެ ރޯދަ މަހަކާ އެކު، ބައްޕަ މުހައްމަދު ތައުފީގުގެ އަޑު ކަންފަތުގައި ޖެހުމުން ފުއާދާއި ޝިފާއަށް ބައްޕައާ އެކު ހޭދަކުރި އުފާވެރި ދުވަސްތަކުގެ ހަނދާންތައް އާވެ އެވެ. އެ ފޮނި ހަނދާންތަކުން އެ މީހުންނަށް ދުރަކަށް ނުދެވެ އެވެ. ސިޔަރަތުގެ އަޑު އިވޭ ކޮންމެ ފަހަރަކު އެ ހަނދާންތައް އައިސް އެ ކުދިންގެ ގައިގާ ބައްދާލަ އެވެ.

ފުއާދު ކިޔަ ދެއްވި ގޮތުގައި، ބައްޕަގެ އަޑުން ސިޔަރަތު އަޑުއިވޭ ކޮންމެ ފަހަރަކު ލޯ ކުރިމަތިން ސިފަވަނީ ހިލިހިލާގޭގައި ހިންގި ނާސަރީ ސްކޫލަށް ބައްޕަގެ ސައިކަލް މަތީގައި ބައިންދާލައިގެން ގެންދާ ދުވަސްތަކެވެ. އަދި އޭގެ މާ ފަހުން، ކުޑަކުޑަ ޝިފާވެސް އާލިޔާ ސްކޫލަށް ކިޔަވަން ގެންދެވީ ހަމަ އެގޮތަށެވެ.

"ބައްޕަ އޭރު އެ ސްކޫލު ބަލަހައްޓަވާނީ. ބައިސްކަލުގައި ފައި ލާ ތަނުގައި އަޅުގަނޑު ބަހައްޓާފައި ބައްޕަ ދާނީ ބައިސްކަލު ހިއްޕަވައިގެން ސްކޫލަށް،" ޝިފާގެ ހަނދާނެއް އޭނާ ހިއްސާކުރެއްވި އެވެ.

ސިޔަރަތަކީ ތައުފީގުގެ ހަދިޔާއެއް!

ގިނަ ސްކޫލުތަކާއި ސަރުކާރުގެ އެކި ވުޒާރާތަކުގައި ތައުފީގު މަސައްކަތްކުރެއްވި އެވެ. އަދި އަތޮޅުވެރިކަންވެސް ކުރެއްވި އެވެ. އެއީ ޝިފާގެ ވަރަށް ވެސް ޅަ ދުވަސްވަރެވެ. އެކަމަކު، އަތޮޅުވެރިކަމުގައި މަސައްކަތުގައި ބައްޕައާ އެކު ރަށްރަށަށް ދިޔުމުގެ ނަސީބު ޝިފާއަށް އޮތީ ލިބިފަ އެވެ.

"އަޅުގަނޑު ހަނދާންވޭ އެއްފަހަރެއްގައި ބައްޕަ ކޮންމެވެސް ރަށެއްގައި އަތޮޅުވެރިކަމުގައި ހުންނަވަނިކޮށް، ނާސިރު އަންގަވައިގެން ބައްޕަ މާލެ ގެންނެވި ރޯދައަށް ސިޔަރަތު އެޅުމަށް،" ޝިފާ ކިޔައިދިނެވެ.

ސިޔަރަތުގެ ރެކޯޑިން ޓޭޕެއް. -- ފޮޓޯ/ ޕީއެސްއެމް

މިހާރު ރޭޑިއޯއިން ގެންނަ ސިޔަރަތަކީ ދިވެހިރާއްޖޭގެ އަޑު ހިންގެވުމުގައި ސަމަރުބުލޫ އިބްރާހިމް މަނިކު ހުންނެވި ދުވަސްވަރު ތައުފީގު ކުރެއްވި މަސައްކަތެކެވެ. ތައުފީގުގެ އަރިހުން އަގެއް ވިދާޅުވުމަށް ރޭޑިއޯގެ ވެރިން އެއްސެވުމުން ތައުފީގު އެކަމާ ހެއްދެވީ ދެކޮޅެވެ. އެ މަސައްކަތް ކޮށްދެއްވީ ބަދަލުގައި އެއްޗެއް ހޯއްދަވާކަށް ނޫނެވެ. ގައުމީ ހިދުމަތެއްގެ ގޮތުގަ އެވެ.

"ބައްޕަ ވިދާޅުވީ އަގެއް ނުނަގާނަމޭ، މިއީ ހަދިޔާއެކޭ،" ފުއާދު ވިދާޅުވިއެވެ.

ނަމަވެސް އެތައް ޖީލުތަކަކަށް އެ ހަދިޔާ ދެމިގެން ދާނެކަމެއް ފުއާދާއި ޝިފާއަށް މީގެ ކުރިން ހީވެފައެއް ވެސް ނެތެވެ. އެކަމަކު ތައުފީގުގެ އަޑުން ރެކޯޑް ކުރެއްވި ސިޔަރަތު ވެގެން މިދިޔައީ، ދެމިހުރި ބޮޑު ސޮދަގާތަކަށެވެ.

"ބައްޕަގެ އަޑަށް އަބަދުވެސް މީހުންގެ ތައުރީފު ލިބޭ. ގިނަ ބަޔަކު ލޯބިކުރާ އަޑެއް އެއީ. ބައްޕަގެ ސިޔަރަތު ރިކޯޑިންގް ގިނަ ބަޔަކު ގެންގުޅެ، އަޑު އަހާނެކަން އެނގޭ. އެކަމަކު ރޭޑިއޯތަކުން ކޮންމެ ރޯދައެއްގައި އެ ޖަހާނެކަމަކަށް ހިއެއް ނުކުރަން. ބައްޕަ ނިޔާވެގެން މިހާ ދުވަހަށް އަޑު [ފަނޑުނުވެ ދާނެކަމަށް] ހިތަކަށް ނާރާ،" ފެންކަޅިވެ އިންނަވާ ފުއާދު އޭނާގެ އިހުސާސްތައް ވިދާޅުވެ ދެއްވި އެވެ. "ވަރަށް އުފާވެސް ވޭ. ވަރަށް ހަނދާންވޭ،"

ތައުފީގު އަވަހާރަވީ 1995 ވަނަ އަހަރުގެ އޭޕްރިލް މަހުގެ 23 ވަނަ ދުވަހުއެވެ. ނަމަވެސް އެ އަޑު ޖެހޭ ކޮންމެ ފަހަރަކު ޝިފާއަށް މިހާރު ވެސް އިހުސާސްކުރެވެނީ ބައްޕަ އެ މީހުންނާ އެކު ވާހެން އެވެ.

"ބައްޕަ ނެތިގެން ދިއުމަށްފަހުވެސް ވަރަށް ހީވޭ ބައްޕަގެ އަޑު ގޭތެރެއިން އިވޭހެން. އަޅުގަނޑަށް އެހާ ބޮޑަކަށް ފީލްއެއް ނުވޭ ބައްޕަ ނެތްކަމަކަށް. ރޯދަމަހުގައި ނޫނަސް ސިޔަރަތު ދޭތެރެއަކުން އިވޭނެ. އެގޮތަށް އަޑު އިވި އިވި ހުންނަނީ. ބައްޕަގެ ޕްރެޒެންސް ވަރަށް ވަރުގަދަ،" ޝިފާ ވިދާޅުވި އެވެ.

ފަންނުވެރިއެއް، ކެއްކުމަށް ބޮޑު ލޯތްބެއް

ހާޖަރާގޭ މުހައްމަދު ތައުފީގާއި ހާޖަރާގޭ ސިއްތި (މ)، އެ ދެމަފިރިންގެ ބައެއް ކުދީންނާއެކު -- ފޮޓޯ/ ފުއާދު ތައުފީގު

ޝިފާއާއި ފުއާދު ފާހަގަކުރައްވާ ގޮތުގައި ތައުފީގަކީ ރީތި ލަވައާއި ރީތި ފިލްމަށް ވަރަށް ފޯރި ދެއްވި ބޭފުޅެކެވެ. ރޭޑިއޯއިން ރީތި ލަވައެއް، ނުވަތަ ޓީވީން ރީތި ފިލްމެއް އަންނަ ނަމަ ކައިރިއަށް ދަރީން ގެންނަވައި، އެކުދިންނަށްވެސް އޭގެ ރީތިކަން ދައްކަވަން މަސައްކަތްކުރެއްވި އެވެ.

"ރީތި ލަވައެއް ރޭޑިއޯއިން އަންނަން ފެށީމާ ގޮވާފައި ވިދާޅުވާނެ އަޑުއަހަން އަންނާށޭ. ރާޖު ކަޕޫރުގެ ފިލްމުތައްވެސް ބައްޕައަށް ވަރަށް ކަމުދާނެ. މިއީ ވަރަށް މޮޅު ފިލުމެކޭ، މި ބަލައިލަން ވާނެއޭ ވިދާޅުވެ ވެސް އަޅުގަނޑުމެން ކައިރިއަށް ގެނެސް ހައްދަވާނެ،" ބައްޕައާ އެކު ހޭދަކުރި ދުވަސްތަކުގެ ފޮނި ހަނދާންތައް ފުއާދު ހިއްސާކުރެއްވިއެވެ.

ފުއާދު ސިފަކުރައްވާ ގޮތުގައި ބައްޕައަކީ "އާޓިސްޓިކް" ބޭފުޅެކެވެ. އެވަރެއް ނެތް ފަންނުވެރި އެކެވެ. ފިލްމާއި ލަވައިގެ އިތުރުން ވާހަކަ ކިޔުމާއި ވާހަކަ ލިޔުއްވާ ވެސް ހެއްދެވި އެވެ. މީގެ އިތުރަށް ތައުފީގަކީ މޮޅު ކެއްކުން ތެރިއެކެވެ. އަމިއްލައަށް އެއްޗެތި ކެއްކެވުމަށް ލޯބި ކުރެއްވި އެވެ.

"ރޯދައިގެ ފުރަތަމަ ދުވަހާއި ފަހު ދުވަހު މިގޭގައި އޮންނާނެ ބައްޕަގެ ސޫޖީ ކެއްކެވުން. އަތް ގާތްކޮށްދޭ އެސިސްޓަންޓަކަށް، ބޭނުންވާ އެއްޗެހި ދިއްކުރަން ހުންނާނީ އަޅުގަނޑު. ބައްޕަ ސޫޖީ ކައްކަވާނީ. މިގޭ އެންމެންނަށް ވަރަށް މީރު ވާނެ ބައްޕަ ކައްކަވާ ސޫޖީ. އެ ރަހަ، އެހެން މީހަކު ހެދިޔަސް ނުލާނެ،" ޝިފާ އޭނާގެ ބައްޕައާއެކު ކެއްކުމުގައި އުޅުނު ހަނދާންތައް ހިއްސާކުރި އެވެ.

ބައްޕަ ހައްދަވާ ކްރީމް ޖެހި ބަނަހަކީވެސް މަރެއް ކަމަށް ޝިފާ ބުންޏެވެ. އެގޮތަށް ޝިފާ އޭނާގެ ބައްޕަ ސިފަކުރަނީ ވަރަށް "ލައިވްލީ"، އަދި "ހެޕަނިން" ބޭފުޅެއްގެ ގޮތުގަ އެވެ.

ހާޖަރާގޭ އާއިލާގެ "ހަނދާން"

މިއީ މިއުޒިކީ އާއިލާއެކެވެ. ތައުފީގާއި އަނބިކަނބަލުން އާއިޝަތު ފަރީދާ (ހާޖަރާގޭ ސިއްތި) އޮލިމްޕިއަންސް ބޭންޑުގެ ޝޯތަކަށް ގަވައިދުން ވަޑައިގަންނަވަ އެވެ. އަދި ދެމަފިރިންވެސް ލަވަ ވިދާޅުވެ އެވެ. ދެމަފިރިންނަށް ލިބުނު ބޭފުޅުންގެ ތެރެއިން ގިނައީ ލަވަކިޔުންތެރީންނެވެ.

ޝިފާގެ ދައްތަ ސޮފާ ތައުފީގު ޕްރޮޑިއުސްކޮށް ނެރުނު ލަވަ އަލްބަމް "ހަނދާން"އަކީ ތައުފީގު އާއިލާގެ ބޭފުޅުން ވިދާޅުވެފައިވާ ލަވަތައް ހިމެނޭ އަލްބަމެކެވެ. ތައުފީގާއި ސިއްތިގެ އަޑުން ކިޔާފައިވާ ލަވަތަކުގެ އިތުރުން، އެ ދެމަފިރިންގެ ދަރީންނާއި ދަރީންގެ ދަރީންވެސް ކިޔާފައިވާ ލަވަތައް ހުރީ މި އަލްބަމްގަ އެވެ.

ތައުފީގު އަވަހާރަވީ އާއިލާއިން "ހަނދާން" އަލްބަމުގެ މަސައްކަތް ކުރަމުން ދަނިކޮށެވެ. އެހެން ނަމަވެސް ތައުފީގު ދުނިޔެ ދޫކުރެއްވުމުގެ ކުރިން މި އަލްބަމަށް ތިން ލަވައެއް ރިކޯޑުކުރައްވާފައިވެ އެވެ. އެއީ "އަވާމެންދުރު"، "ވާތީ ހިތުގައި ޒަޚަމް" އަދި "ރޯތީ ހިތާ މެޔާ"އެވެ. އަނބިކަބަލުން ސިއްތީގެ އަޑުން ރިކޯޑުކޮށްފައިވާ ލަވައެއްވެސް މީގައި ހިމެނެ އެވެ.

ތައުފީގު ވިދާޅުވެފައިވާ ލަވަ "ވާތީ ހިތުގާ ޒަޚަމް" ނިމޭ ތަނުގައި، އޭނާ ރިކޯޑުކޮށްފައިވާ މެސެޖެއް އޮވެ އެވެ. އޭގައި ވިދާޅުވަނީ، އޭނާގެ އުމުރުން އެހާ ހިސާބަށް ދިޔަ އިރުވެސް، އޭނާއަކީ ލަވަ ވިދާޅުވާ މީހެއްކަން އާންމުންނަށް ނޭނގޭ ކަމަށެވެ. އެހެންވެ، ވަކިވުމުގެ ކުރިން ލަވައެއް ރެކޯޑްކޮށްލެއްވީ އެވެ.

ހާޖަރާގޭ މުހައްމަދު ތައުފީގު (ކ) -- ފޮޓޯ/ ފުއާދު ތައުފީގު

"އަޅުގަނޑުގެ ހުރިހާ ކުދިން ގާތްގަނޑަކަށް އެބަ ލަވަކިޔާ. އެކަމަކު އަޅުގަނޑުގެ ލަވައެއް ނެތް އެއްވެސް ގޮތަކުން އާންމުންނަށް އިވޭ ގޮތަކަށް ހަމަޖެހިފައެއް. އެހެންވެ އަޅުގަނޑު ހިތަށް އެރީ އަޅުގަނޑު ދުނިޔެ ދޫކޮށްފައި ދާ އިރު އަޅުގަނޑުގެ ލަވައެއްވެސް އާންމުންނަށް އިވޭގެ ގޮތަށް އޮތުމަކީ އަޅުގަނޑުގެ ހަނދާނަށްޓަކައިވެސް ބޭނުން ކަމެކޭ. އަދި އަޅުގަނޑުގެ ދަރިންވެސް ވަރަށް އުފާކުރާނެ ކަމެކޭ،" ތައުފީގު ވިދާޅުވެފައިވެ އެވެ.

މި ދުނިޔެ ދެމި އޮތްހާ ހިނދަކު ހާޖަރާގެ ތައުފީގު އަޑުން ރެކޯޑް ކުރެއްވި ސިޔަރަތުގެ އަޑު އިވިއިވި ހުންނާނެ އެވެ. އެ އަޑަށް ފަޑުކަމެއް ނެތެވެ. އެތައް ޖީލްތަކެއްގެ ހިތުގައި އެ އަޑުވަނީ އަބަދަށްމެ ރައްކާކުރެވިފަ އެވެ.

comment ކޮމެންޓް